เมื่อวันที่ 24 มิถุนายน 2569 นายปกรณ์ นิลประพันธ์ รองนายกรัฐมนตรี ในฐานะประธานคณะกรรมการพัฒนาระบบราชการ (ก.พ.ร.) เป็นประธานการประชุม ก.พ.ร. โดยมีประเด็นสำคัญในการประชุม ได้แก่ การแต่งตั้งคณะกรรมการร่วมพหุภาคีเพื่อการบริหารงานภาครัฐระบบเปิด (Multi-Stakeholder Forum: MSF) เพื่อขับเคลื่อนการเป็นสมาชิกภาคีเครือข่ายภาครัฐระบบเปิด (Open Government Partnership: OGP) ของประเทศไทย และหลักเกณฑ์และวิธีการเกี่ยวกับกระบวนการพิจารณาอนุญาตและการบริการของหน่วยงานของรัฐ เพื่ออำนวยความสะดวกแก่ประชาชน ภายใต้ร่างพระราชบัญญัติการอำนวยความสะดวกในการพิจารณาอนุญาตและการให้บริการแก่ประชาชน พ.ศ. …. ซึ่งอยู่ระหว่างขั้นตอนการประกาศใช้บังคับเป็นกฎหมาย
ภายหลังองค์กรภาคีเครือข่ายภาครัฐระบบเปิด (Open Government Partnership: OGP) ประกาศให้ประเทศไทยเข้าเป็นสมาชิกเมื่อวันที่ 27 มกราคม 2569 ก.พ.ร. ได้เดินหน้ารับฟังความคิดเห็นในการจัดทำแผนปฏิบัติการแห่งชาติ (National Action Plan: NAP) ภายใต้ OGP ผ่านกระบวนการมีส่วนร่วมจากภาคประชาชน/คนรุ่นใหม่ภาคประชาสังคม ภาคเอกชน ภาควิชาการ และหน่วยงานภาครัฐที่เกี่ยวข้อง จนตกผลึกเป็น 3 ประเด็นสำคัญ คือการต่อต้านการทุจริต การบริหารจัดการสภาพภูมิอากาศและสิ่งแวดล้อม และการเข้าถึงกระบวนการยุติธรรม โดยที่ประชุมได้พิจารณาเห็นชอบหลักการการจัดตั้งคณะกรรมการร่วมพหุภาคีเพื่อการบริหารงานภาครัฐระบบเปิด (Multi-Stakeholder Forum: MSF) เป็นกลไกหลักในการพิจารณาแผนปฏิบัติการแห่งชาติ และกำกับติดตามการดำเนินงานให้เกิดผลเป็นรูปธรรม ซึ่งประกอบด้วยผู้แทนจากหน่วยงานภาครัฐ จำนวน 10 คน และผู้แทนจากภาคส่วนอื่นที่ไม่ใช่ภาครัฐ จำนวน 15 คน ประกอบด้วยภาคเอกชน สื่อมวลชน ภาคการเมือง ภาคประชาสังคม และภาคส่วนที่เกี่ยวข้องอย่างรอบด้าน โดยมีรองนายกรัฐมนตรีที่นายกรัฐมนตรีมอบหมายเป็นประธาน ก.พ.ร. เป็นประธานกรรมการ ผู้แทนคณะกรรมการสถาบันพัฒนาองค์กรชุมชนเป็นรองประธานกรรมการ และเลขาธิการ ก.พ.ร. เป็นกรรมการและเลขานุการ
นอกจากนี้ ที่ประชุมได้พิจารณาหลักเกณฑ์และวิธีการเกี่ยวกับกระบวนการพิจารณาอนุญาตและการบริการของหน่วยงานของรัฐ ภายใต้ร่างพระราชบัญญัติการอำนวยความสะดวกในการพิจารณาอนุญาตและการให้บริการแก่ประชาชน พ.ศ. …. ซึ่งกำหนดให้หน่วยงานของรัฐจัดทำคู่มือสำหรับประชาชนให้ครอบคลุมทั้งงานอนุญาตและงานบริการ โดยสำนักงาน ก.พ.ร. จะทำหน้าที่ตรวจสอบให้สอดคล้องกับหลักการบริหารกิจการบ้านเมืองที่ดี ทั้งนี้ ก.พ.ร. ได้กำหนดให้คู่มือดังกล่าวต้องมีองค์ประกอบ 10 รายการ เช่น หลักเกณฑ์ วิธีการและเงื่อนไขในการยื่นคำขอ ค่าธรรมเนียม ขั้นตอนและระยะเวลา รายการเอกสาร แนวทางการใช้ดุลพินิจ ช่องทางการให้บริการ และช่องทางร้องเรียน เพื่อให้บริการภาครัฐมีความโปร่งใส ลดขั้นตอนที่ไม่จำเป็น ลดการเรียกเอกสารซ้ำซ้อน ลดการใช้ดุลพินิจของเจ้าหน้าที่ และส่งเสริมการให้บริการผ่านระบบอิเล็กทรอนิกส์เป็นหลัก ซึ่งสำนักงาน ก.พ.ร. ได้กำหนดแผนการจัดทำและทบทวนคู่มือสำหรับประชาชนให้สอดคล้องกับช่วงเวลาการประกาศใช้บังคับของร่างพระราชบัญญัติดังกล่าว ที่จะมีผลบังคับใช้เมื่อพ้น 180 วันนับแต่วันประกาศในราชกิจจานุเบกษา โดยตั้งเป้าเผยแพร่คู่มือสำหรับประชาชนให้ครบถ้วนภายในเดือนมกราคม 2570 ผ่านระบบศูนย์รวมข้อมูลเพื่อติดต่อราชการ (Info.go.th) พร้อมนำ AI มาช่วยสนับสนุนการตรวจสอบคู่มือให้เป็นระบบมากขึ้น
การประชุมครั้งนี้สะท้อนความมุ่งมั่นของภาครัฐในการยกระดับระบบราชการไทยให้เปิดกว้าง โปร่งใส และยึดประชาชนเป็นศูนย์กลาง ทั้งในมิติการขับเคลื่อนรัฐบาลเปิดภายใต้กรอบ OGP ผ่านกลไกความร่วมมือจากทุกภาคส่วน และการปรับปรุงกระบวนการอนุญาตและบริการภาครัฐให้ชัดเจน รวดเร็ว ตรวจสอบได้ และลดภาระของประชาชนอันจะช่วยเสริมสร้างความเชื่อมั่นต่อภาครัฐและยกระดับคุณภาพการให้บริการสาธารณะของไทยในระยะต่อไป
